Trakt teletransmisyjny jako czwórnik [nieukończony] (PTK)

Dzień dobry! W tej lekcji omówimy jedno z podstawowych pojęć w elektryce jakim jest czwórnik, oraz zastosujemy tą wiedzę do opisu transmisji kablowej.

Czwórnik to czterozaciskowy element. Jedna para zacisków jest wejściem, nazywamy ją zaciskami pierwotnymi(1 i 1'), druga para jest wyjściem - tj. zaciskami wtórnymi(2 i 2'). Odpowiednio U1 i I1 to napięcie i prąd wejściowy(pierwotny), U2 i I1 to napięcie i prąd wyjściowy(wtórny).

Czwórniki mogą być pasywne(bierne) - zawierają elementy RLC, lub aktywne(czynne) - zawierają źródła zasilania. Czwórnik linearny to taki, którego wszystkie elementy spełniają prawo Ohma. 

Czwórniki mogą być typu Π i T. 

Można podzielić czwórniki także ze względu na symetrię względem uziemienia - w osi poziomej. 

Ważniejszym dla nas podziałem będzie symetria w osi pionowej. Jeśli czwórnik jest symetryczny w osi pionowej jest on symetryczny impedancyjnie.

W czwórniku symetrycznym impedancyjnie impedancja falowa pierwotna i impedancja falowa wtórna są sobie równe. W tym miejscu musimy omówić parametry falowe czwórnika.

Impedancja falowa pierwotna - Z1 - na wejściu

Impedancja falowa wtórna - Z2 - na wyjściu

Indeksy O i Z oznaczają "otwarty" i "zamknięty". Na przykład Z1O oznacza impedancję po stronie pierwotnej, gdy zaciski wtórne są otwarte. Z2Z oznacza impedancję po stronie wtórnej, gdy zaciski pierwotne są zwarte.

Kolejnym parametrem jest tamowność falowa - 

Tłumienność falowa - A

Przesuwność falowa - B

Parametry robocze czwórników: 

Tłumienność skuteczna czwórnika

Tłumienność wtrąceniowa czwórnika

Tłumienność niedopasowania

Źródła:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Czw%C3%B3rnik_(elektryka)

Instytut Fizyki - Akademia Pomorska w Słupsku, Własności i charakterystyki czwórników

Politechnika Warszawska, https://esezam.okno.pw.edu.pl/mod/book/view.php?id=27&chapterid=423

„PODSTAWY TRANSMISJI W TELEINFORMATYCE” - mgr inż. Wiesław Bartoszek Lublin 2012 - 2014